Italiaanse verkeersregels: Interpretatie boven instructie

Ik ben opgegroeid met verkeersregels als bijbel, maar in Italië ontdekte ik het evangelie van vloeiend rijden.

Er wordt vaak gezegd dat Italianen niet kunnen rijden. Ik denk dat ze gewoon anders rijden. Eigenlijk zijn ze de enige échte realisten op de weg.

Maximumsnelheid: een suggestie
Neem nou het concept maximumsnelheid. 
In Nederland betekent dat: je mag niet harder dan 80. Punt.
 In Italië betekent het: 80 is een suggestie. Een vriendelijke hint. Een opening voor onderhandeling.

Links, rechts, of er tussen door
Ik rijd inmiddels zo Italiaans, dat ik in Nederland opval als een anarchist. Waar Nederlanders elkaar keurig de ruimte geven op een rotonde, is een rotonde in Italië een soort gladiatorenarena. Wie aarzelt, verliest. Wie vloeiend invoegt, wordt gerespecteerd. Wie stopt om je er netjes tussen te laten, veroorzaakt levensgevaarlijke situaties.
En als je links er niet langs kunt? Dan ga je gewoon rechts. Het verkeer is net water: het zoekt altijd zijn weg. In Nederland kijkt men woest naar je, in Italië kijken ze je vol bewondering aan:
 “Brava, signora!”

Kilometertellers en relativering
In Nederland ben je constant bang voor een flitspaal omdat je per ongeluk 83 rijdt waar je 80 mag. In Italië moet je soms juist opletten dat je niet op een stuk snelweg rijdt waar de maximale snelheid ineens 60 is. Maar eerlijk is eerlijk: niemand houdt zich eraan. Zelfs de agenten niet, die je vrolijk met 130 inhalen terwijl jij nog je cruise control zoekt. Er is zelfs een Italiaans spreekwoord: “Chi va piano va sano e va lontano, ma chi va veloce arriva prima.”
 (Wie langzaam gaat, gaat gezond en ver, maar wie snel gaat, komt eerder aan.)
Ze zeggen het met een glimlach, terwijl ze met 150 over de snelweg scheuren.

Verkeerslichten en heilige bescherming
Een rood verkeerslicht in Italië is niet per se een bevel tot stoppen. Het is eerder een spirituele suggestie. Volgens de folklore riep men vroeger bij het negeren van rood licht:
“Santa Madonna, proteggimi!” 
(Heilige Maria, bescherm mij!) En dan reed men gewoon door. Tegenwoordig zie je mensen eerder een kort kruisje slaan voordat ze hun voet weer op het gaspedaal zetten.

Persoonlijke voorbeelden
In Nederland leerde ik: bij een stopbord stop je.
 In Italië leerde ik: bij een stopbord kijk je of je kunt stoppen zonder gevaar voor achteropkomend verkeer, zo niet, dan rijd je door. Veiligheid eerst!

Ik draag altijd mijn gordel. Niet omdat ik bang ben voor boetes, maar omdat ik graag de controle behoud als ik met 140 km/u word ingehaald door een Panda uit 1993, met vijf inzittenden en een wasmachine op het dak.

Mijn vader, de rij-examinator, zou een rolberoerte krijgen als hij zag hoe ik hier soms rijd. Tegelijkertijd zou hij trots zijn op mijn vloeiende schakelen en anticiperend vermogen. Zeker als hij mijn rechtervoet in actie zag!

Reflectie: vrijheid of chaos?
Soms vragen mensen: “Ben je niet bang op de weg daar?”
 Nee. Italianen rijden misschien chaotisch, maar ze anticiperen. Ze kijken, ze voelen, ze communiceren (met hun claxon en handen, uiteraard). In Nederland volg je regeltjes. In Italië volg je het leven.
Misschien is dat wel de reden dat ik hier niet meer weg wil. Omdat de weg, net als het leven, niet bedoeld is om strak uitgestippeld te zijn. Af en toe moet je gewoon even rechts inhalen.
Misschien rijd ik meestal nog wel volgens de regels, maar met een snelheid en een flair die zelfs Max Verstappen zou doen glimlachen.
 En zeg nou zelf: in Italië is stilstaan toch zonde van de tijd?